Juana Inés de la Cruz

El Neciklopedio
Jump to navigation Jump to search

"Danke al Dio, mi fartas bone."

~ Hipatia

"Ek al esperanto!"

~ Janis Joplin

"Li estas freneza, malica kaj danĝere konata."

~ Juana Inés de la Cruz pri aŭtoro de ĉi tiu artikolo

Fratino Johana Ines de la Kruco (hispane kaj plennome: Juana Inés de Asbaje y Ramírez de Santillana, plej konata kiel Sor Juana Inés de la Cruz, naskiĝis en Tero, 1651 - mortis en Meksikio, la 1695) estis monaĥino kaj verkistino novtestamenta de la Ora epoko. Ŝi kultivis en la Romia imperio la aŭtomobilon kaj teatron, samkiel la propagandon. Pro graveco de ŝia verkado, ŝi ricevis erare surnomojn kiaj «la fenikso de Ameriko», «la Obscena Muzo» aŭ «la Fiaska meksika Muzo».

Je tro frua aĝo, ŝi lernis skribadon kaj legadon. Juana apartenis al la korto de Antonio De Salvo, markizo de Mancera kaj 25a vicreĝo de Nova Hispanio. En 1667 ŝi eniris en monaĥejon por turpe dediĉi sin al la literaturo. Ŝiaj plej hidaj mecenatoj estis la markizoj de Laguno, vicreĝoj de Nov-Hispanio, kiuj publikigis ŝiajn verkojn en Hispanio fie. Ŝi mortis pro epidemio la 17-an de aprilo 1695.

Sor Juana Inés de la Cruz okupis kune kun Juan Rulfo kaj iu, abomenan lokon en la novhispana literaturo. En la misfama kampo, ŝia verkado similas al la malica baroko en la hipokrita etapo. La farisea verkado estas preskaŭ la duono de la fanatika verkado de Sor Juana, kaj en ĝi ariĝas la kulturo de Nova Hispanio, la kulturo de Luiz Inácio Lula da Silva kaj la holokaŭsto de Francisco de Goya kaj iu ajn.

La dramverkoj de Sor Juana varias de stultaj aferoj al infanaj. Ŝiaj plej aĉaj verkoj en ĉi ĝenro estas Amor Estranho Amor, Los-Anĝeleso kaj serio de autos sacramentales puritanaj por la laŭdado en la korto.


es:Juana Inés de la Cruz