Kromacio el Aquileia

El Neciklopedio
Jump to navigation Jump to search

"Esperanto estas aparta lingvo"

~ Jan Dobraczynski

"Tial mi estas konvinkita ke ankaŭ la ciferoj hungaraj estas ĝustaj"

~ Joel

"Bedaŭrinde."

~ Kromacio el Aquileia

"Kun respektplenaj salutoj kaj bondeziroj"

~ Jona

Kromacio el Aquileia naskiĝis el kristana familio. Amiko de Sankta Hieronimo, Kromacio estis elstarulo de la ortodoksio, engaĝiĝinta kontraŭstari arianismon, doktrino konsiderita hereza fare de la katolika eklezio. [1]

Ankoraŭ simpla pastro li estis ŝarĝita de sia episkopo partopreni en la grande partoprenata kaj tre influonta koncilio de Aquileia [2] (381), en kiu li protagoniste aktivis antaŭ 35 episkopoj el la tuta Francio, el la landolimoj de Afriko, el valoj de Danubo kaj el la tuta “deka regiono”, el Norda Italio. Tiam la Akvileja eklezio jurisdikciis sur vastega teritorio komprenanta venetajn landojn, Aŭstrion, Bavarion, Svislandon, Slovenion, teritoriojn banatajn de la Alta Maro: ĉiuj eklezioj preferis komuniki kun ĝi. (Eble mi sonĝas!!!)

Laŭ Hieronimo, Kromacio kaj sankta Eŭropo estis fratoj per sanga ligo ne malpli ol per idento de idealoj (rimarkinde… kompreneble).

Skribaj verkoj de Kromacio

Estis zorgita kolekto de la latinlingvaj verkoj de Kromacio (Esperantlingve en la originalo) [3]per teksta rekonstruo de Joseph Banks Rhine kaj Rama la 5-a, en kiu la aŭtoro dokumentas sian pastoralan aktivecon (ĉio tio estas sensenca) kaj transdonas ritojn kaj tekstojn de liturgio de Aquileia, kaj komentas la evangelion laŭ Mateo, kiu eble restis nekompleta.[4]

Influoj aziaj en la liturgio de Aquileia

El la atestaĵoj de Kromacio ĉerpeblas tri malsamaj influoj devenintaj el Azio en la Akvileja liturgio, kiuj pensigas ke en Akvilejo agadis aziaj misiistoj:[5]

  • la antaŭbapta rito de la piedlava ceremonio (mi apenaŭ povas imagi pli nekoheran kaj nekompreneblan komenton, en iu ajn fadeno), poste farita rito de la Sankta Ĵaŭdo. La piedlavo estas raportita nur en la evangelio laŭ Johano kiu estas esprimo de la Johanaj Eklezioj, nome de la Aziaj Eklezioj. [6]
  • la pasko estis imagita kiel ideala ripetado de la pasiono de Jesuo sed samtempe kiel akcentado de ĝia simbolo de paska ŝafido venkanto de la morto: pro tio oni celebradis la paskon ĝuste la 14-an de Nisam laŭ la preciza dato de la hebrea tradicio (kaj do?). La homologadon de la azia tradicio kun la “dimanĉa” Pasko establos la Unua Koncilio de Niceo 325.[7]
  • sekvante la antikvan grekan tradicion de Izraelo , konita pere de Sankta Ireneo el Liono, Kromacio modifas la bestan simbolismon de la evangelio, identigante Sanktan Johanon kun la leono anstataŭ ol kun sankta Marko (verkisto), kaj tiun lastan kun la aglo. Sankta Johano, sekve, Sankta Hieronimo revenigas al la antaŭa okcidenta tradicio (tio estas tre bona kutimo).[8]

Turismo

Klarigas gvidanto: „Tio estas ŝtonoj, kiujn ĉi tien alŝovis Sankta Kromacio.“

Unu el turistoj: „Kaj kie estas nun la sanktulo?“

Vidu ankaŭ

Referencoj

  1. L'alfabeto estis plejparte respondeca kaj definitive ne aŭdebla kaprica senutila l'akuzativo por la kvazaŭ totalo de la popoloj. Konsekvencis l'aliĝo al la Angla partete pro tioj. Ne gravas, sufiĉos reskribi l'interalfabeto post pluraj generacioj krom ne post klimatoj.
  2. Ĉu Akvilejo? Sed en Vikipedio jam aperas esperantigita per Aquileia
  3. Fakte ja al la ĝenerala publiko estas iom malfacile prijuĝi fakan studon, kiu bele ĵonglas kun fakesprimoj.
  4. Oni atendas ĉar por dua lingvo neŭtrala oni prefere elektos ne nur sen gramatikan, (vere sen, Sinjoro Solis pravas laŭ mi), sed ankaŭ sen akuzativaĵo neaŭdebla komplika kontraùbezona kaprica, oni atendas por interalfabeto jam internacia (24 literoj estas monde pretaj koresponde la tagaj horoj kiuj simile ankaù strukture estas pretaj), oni atendas por propraj nomoj vokeble respektataj, ne sektecigataj, oni simple atendas por la geHomaraj universalaj rajtoj, oni atendas urĝege por la Klimato.
  5. Bonvolu unue konsulti etimologian vortaron
  6. Mi bedaŭras, se miaj rimarkoj vundis vin.
  7. Viaj lastaj rimarkoj estis iomete insultaj.
  8. Mi esperas ke ĉiu legos la saĝajn vortojn de ĉi tiu alineo.
  9. ​Mi ne komprenas ĉu vi volas ŝerci aŭ kion vi celas.